{"id":4796,"date":"2013-08-14T17:58:58","date_gmt":"2013-08-14T15:58:58","guid":{"rendered":"http:\/\/basisinkomen.nl\/wp\/?p=4796"},"modified":"2013-08-14T17:58:58","modified_gmt":"2013-08-14T15:58:58","slug":"waarom-een-basisinkomen-een-beter-idee-is","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/basisinkomen.org\/obi\/waarom-een-basisinkomen-een-beter-idee-is\/","title":{"rendered":"Waarom een basisinkomen een beter idee is"},"content":{"rendered":"

\"pauldeblot\"<\/a>\u201cGaat het nog om mensen?\u201d vraagt professor Paul de Blot zich in een mooi stukje op de website van want-to-know<\/em> af .[1]\u00a0Hij signaleert dat het lijkt alsof het in het beleid nauwelijks nog om mensen gaat. Hij ziet hoe mensen in het bureaucratische systeem behandeld worden alsof het machineonderdelen zijn met nummers die op elkaar moeten passen. De grote boosdoener is volgens hem de bijna niet uit te bannen bureaucratische reglementering, die flexibele aanpassingen onmogelijk maakt en dure controleapparaten in stand houdt.<\/p>\n

Paul de Blot doelt in zijn stukje voornamelijk op het leef- en werkklimaat in bedrijven, maar zijn waarschuwende woorden zijn ook van toepassing op andere terreinen van het leven, bijvoorbeeld op dat van mensen die moeten leven van een bijstands- of werkloosheidsuitkering of op de levens van mensen die juist uit het administratieve systeem zijn geschrapt: de papierlozen, de afgewezen en uitgeprocedeerde asielzoekers.<\/p>\n

Dit stukje gaat over mensen die kampen met bestaansonzekerheid en gebukt gaan onder het populistische beleid van \u2018U hebt rechten maar (vooral) ook plichten\u2019 en voor wie een onvoorwaardelijk basisinkomen een uitkomst zou zijn.<\/p>\n

UWV<\/strong>
\nBetaalde banen zijn schaars geworden. In juni van dit jaar waren er volgens het CBS 91.000\u00a0vacatures[2]. In een jaar tijd zijn 147.000 banen verloren gegaan. Het aantal mensen dat\u00a0betaalde arbeid[3]\u00a0zoekt, bedraagt nu 694.000. Dat is 8,7% van de beroepsbevolking. Eind maart ontvingen 390 duizend mensen een\u00a0bijstandsuitkering[4]. Volgens het UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen) daalt ook de komende jaren het aantal banen in de markt- en in de collectieve sector onder andere door bezuinigingen bij de overheid[5]. De uitvoeringsorganisatie voorziet dat er eind 2014 nog steeds 739.000 mensen werk zullen zoeken. Ook op de middellange termijn ziet het UWV geen duidelijk herstel van de arbeidsmarkt. In 2018 verwacht het nog 724.000 werkzoekenden doordat de werkgelegenheid niet alleen krimpt door de verminderde economische activiteit maar ook omdat de productiviteit per werknemer in veel economische sectoren groeit. Per saldo betekent dit voor de economische ontwikkeling dat het niet nodig is dat iedereen een baan heeft, schrijft het UWV in haar\u00a0Arbeidsmarktprognose 2013-1014<\/em>[6].\u00a0Dat is een opmerkelijk standpunt voor een overheidsorgaan dat is ingehuurd om de illusie in stand te houden dat er genoeg betaald werk is voor iedereen.<\/p>\n

In\u00a0Trouw\u00a0van 30 juli 2013 laat minister Asscher optekenen dat\u00a0oudere werklozen minder dan 1 procent kans hebben om door een open sollicitatie werk te vinden. Daarom gaat hij avondlijke groepsgesprekken organiseren waardoor de kans op een betaalde baan voor deze groep stijgt naar 30%.<\/p>\n

Een uitkering wordt nog steeds gezien als een tijdelijke financi\u00eble ondersteuning. De ontvanger wordt geacht alles in het werk te stellen om een baan te vinden. Om hem of haar daartoe aan te sporen zijn talrijkeregels bedacht. Om te controleren of de uitkeringsgerechtigde zich houdt aan die ‘afspraken’ is een enorm beheersingsapparaat opgetuigd om bij de kleinste nalatigheid\u00a0 een maatregel, boete of sanctie \u2013 verlagen of stopzetten van de uitkering \u2013 op te kunnen leggen. Zo heeft het UWV zich als\u00a0doel[7]\u00a0gesteld om dit jaar 47.000 overtredingen van de ‘inlichtingenplicht’ op te sporen en 107.000 maatregelen op te leggen voor overtreding van de ‘inspanningsverplichtingen’.<\/p>\n

Gemeenten<\/strong><\/p>\n

Bij de Gemeentelijke Sociale Diensten is de situatie voor uitkeringsgerechtigden niet minder treurig.[8]\u00a0Het beleid – dat per gemeente verschilt – geeft een ambtenaar (of zijn verlengstuk het re-integratiebedrijf) een ongekende machtspositie. Bij iedere tegenwerking<\/p>\n

\u201chet niet tijdig, niet of niet behoorlijk nakomen van de inlichtingenverplichting, de plicht tot arbeidsinschakeling of overige verplichtingen dan wel als gevolg van tekortschietend besef van verantwoordelijkheid\u201d (het proza is van de\u00a0gemeente Vught[9]) kan hij of zij de uitkeringsgerechtigde brodeloos en op termijn dakloos maken. Om hun burgers te controleren mogen ambtenaren vakantiefoto\u00b4s op Facebook checken, de waterrekening controleren, aanbieders op Marktplaats.nl checken, bankrekeningen opvragen, huiszoekingen doen, posten voor de deur van een bijstandsgerechtigde en zelfs verborgen camera’s gebruiken. Zinloze pesterijen. Sociale diensten bieden nauwelijks vakopleidingen en cursussen aan. Werkzoekenden worden alleen maar onder druk gezet om zich suf te solliciteren. Mensen worden onvoldoende voorgelicht, ontmoedigd, angst aangejaagd, ge\u00efntimideerd en gekleineerd. Zo’n regime leidt tot willekeur en werkt onzekerheid en een gevoel van onveiligheid bij burgers in de hand.<\/p>\n

Dwangarbeid<\/strong><\/p>\n

Uit het recent uitgekomen SP-onderzoek\u00a0De bijstandsgerechtigde aan het woord<\/em>[10]\u00a0blijkt dat gemeente-ambtenaren mensen veelvuldig aan de dwangarbeid zetten, dat wil zeggen, zonder arbeidscontract en ver onder het minimumloon laten zwoegen voor hun uitkering. Van de respondenten verrichtte 21% onbetaald werk voor de uitkering. Een derde van hen deed dat zelfs al langer dan 2 jaar.\u00a0 Meer dan de helft van de respondenten die werkt met behoud van uitkering verricht werk dat eerder door iemand in loondienst werd gedaan. De goede wil van de bijstandsontvangers wordt op grote schaal misbruikt door hen in te zetten als extra goedkope arbeidskrachten, die anderen van de arbeidsmarkt moeten verdringen om zo door concurrentie de lonen omlaag te krijgen.\u00a0Dit gebeurt allemaal met de verdediging dat werklozen \u2018werknemersvaardigheden moeten aanleren’ en ‘werkritme moeten opdoen’.<\/p>\n

En het einde is nog niet in zicht.\u00a0Met de komst van de\u00a0Participatiewet[11]\u00a0in 2014 worden de Wet Werk en Bijstand (WWB), Wajong en de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) samengevoegd. De wet heeft gevolgen voor honderdduizenden mensen die in de bijstand zitten of een geestelijke dan wel lichamelijke handicap hebben. Zij moeten gedwongen aan de slag, maar hebben vrijwel alleen kans op tijdelijk, eentonig en onderbetaald werk.\u00a0Arbeidsgehandicapten en bijstandsgerechtigden gaan deel uit maken van een arbeidsreserveleger dat op flexibele basis, zonder arbeidsrechten of fatsoenlijk loon\u00a0overal kan worden ingezet\u00a0[12]waar de vraag van werkgevers (of gemeenten) op dat moment het grootst is. Hun arbeid is spotgoedkoop omdat hen maar een beperkt arbeidsvermogen wordt toegedicht. Zij zullen ver onder het minimuminkomen moeten gaan werken door de loonwaardebepaling van het UWV. Het bepalen van de ‘loonwaarde'[13]\u00a0van iemand is uitermate stigmatiserend en kleinerend. Mensen wordt het gevoel gegeven dat ze niet meer waard zijn dan een fractie van het minimumloon. Werklozen worden\u00a0van het ene naar het andere onzinnige werktraject gejaagd. En erger: uitzicht op een \u2018echte\u2019 baan is er niet of nauwelijks.\u00a0Met deze wet in de hand kunnen ondernemers mensen schaamteloos als verhandelbare producten behandelen.<\/p>\n

Precariaat<\/strong><\/p>\n

Finse onderzoekers[<\/a>14]\u00a0hebben er op gewezen, dat het stelsel van sociale zekerheid zoals we dat\u00a0 kenden voor de dogma’s van de neoliberale economie dominant werden, een verandering te wachten staat, maar niet in een sociaal wenselijke richting. Integendeel, het resultaat lijkt meer\u00a0autoritair kapitalisme\u00a0te zijn, waarin mensen gedwongen worden meer te produceren, onder zwaardere condities, terwijl tegelijkertijd\u00a0 hun democratische rechten worden geschonden in naam van het heersende sociale beleid, de openbare orde en de nationale concurrentiekracht. De paradox van de liberale economie heeft aangetoond dat het liberale systeem strenge discipline en controle nodig heeft om een verschil te kunnen maken op mondiale markten. Het verhaal van de 21ste eeuw, zeggen deze onderzoekers, zal het verhaal zijn van de overgang van welzijn naar\u00a0arbeidsreserve, van de welvaartsmaatschappij naar een samenleving van ingespannen werken, dat wil zeggen, een samenleving van ‘geschiktheid voor werk’ en ‘beschikbaarheid voor werk’ waarin het recht om sociale rechten uit te oefenen nauw verbonden is met de inschatting van iemands vaardigheden, de bereidheid om productief te werken en ‘deel te nemen’.<\/p>\n

Professor Guy Standing[15]\u00a0noemt de nieuwe arbeidskrachten\u00a0die steeds weer geconfronteerd wordt met perioden van financi\u00eble onzekerheid\u00a0het precariaat.<\/p>\n

De term ‘precariaat’ wordt vaak gebruikt voor tijdelijke, parttime en ingehuurde, flexibele werknemers, studenten die in armoede leven tot kleine zelfstandige ondernemers en papierloze migranten.\u00a0Het concept verwijst ook naar de bedreigde situatie van vaste arbeidsovereenkomsten en arbeidsvoorwaarden waardoor ook onder traditionele werknemers een precariaat ontstaat. Precariaat betekent lage en onzekere inkomens zonder de volledige bescherming van vakbonden en welzijnsinstellingen. Het\u00a0gaat in beginsel niet over de vorm van het werk \u2013 een vast contract, tijdelijk werk, parttime werk, losse klussen, creatief werk, vrijwilligerswerk, zorg \u2013 die vertegenwoordigen de nieuwe arbeidsverhoudingen. Geen enkele jongere rekent er nog op dat hij of\u00a0 zij het hele beroepsleven lang met een vast arbeidscontract bij \u00e9\u00e9n en dezelfde\u00a0 werkgever zal blijven. De sociale crisis gaat om de onzekerheid over het inkomen.<\/p>\n

Bestaanszekerheid<\/strong><\/p>\n

De enige uitweg uit de crisis is de invoering van een basisinkomen.[16]\u00a0Als de overheid de sociale zekerheid wil afbreken zal zij tenminste ieders recht op bestaanszekerheid moeten waarborgen.\u00a0Een basisinkomen is onvoorwaardelijk, voor iedereen, individueel, en hoog genoeg om van te leven.[17]\u00a0Het maakt een fatsoenlijk leven mogelijk zonder de dwang om loonarbeid te accepteren. Het geeft mensen de kracht om rotbanen te weigeren op de arbeidsmarkt van onzekere baantjes. Het versterkt de mogelijkheid om zelf te bepalen wat voor soort werk je wil doen en wanneer je wil stoppen als de werkzaamheden niet meer voldoen. Een onvoorwaardelijk basisinkomen bevrijdt mensen, zodat zij weer zelf richting kunnen geven aan hun leven. Paradoxaal, maar het kan gezien worden als een ‘echte activering’ van werklozen, aangezien voor het vinden van werk in deze samenleving geld nodig is: geld om te sporten en te reizen, geld om te leren en op te voeden, geld om lief te hebben, te eten en maatschappelijk actief te zijn, geld voor internet en een mobiele telefoon. Armoede deactiveert.<\/p>\n

Europees Burgerinitiatief voor een Onvoorwaardelijk Basisinkomen<\/strong><\/p>\n

\"eci-ubi-NL\"<\/a>Dwars tegen de trend van onmacht en de heersende populistische tijdgeest in is een groep Europese burgers een actie gestart om een basisinkomen als mensenrecht te garanderen.[18]\u00a0 Zij hebben een Europees Burgerinitiatief voor de invoering van een Onvoorwaardelijk Basisinkomen van de grond getild.[19]\u00a0De Europese Commissie registreerde op 14 januari 2013 dit initiatief. Tot 14 januari 2014 moet de beweging 1 miljoen steunbetuigingen of handtekeningen verzamelen.\u00a0Twee\u00ebntwintig\u00a0landen in Europa nemen al deel aan dit initiatief. Daarvan moeten tenminste 7 landen het aantal vereiste steunbetuigingen halen. Voor Nederland zijn dat er 19.500 of liever 25.000 in verband met ongeldige of dubbele steunbetuigingen. Als de organisatoren van dit Europees Burgerinitiatief er in slagen om meer dan \u00e9\u00e9n miljoen handtekeningen te verzamelen, is de Europese Commissie samen met het Europees parlement verplicht om de mogelijkheden voor de invoering van een onvoorwaardelijk basisinkomen grondig te bestuderen.<\/p>\n

Steun het Europees Burgerinitiatief voor een Onvoorwaardelijk Basisinkomen door te tekenen op http:\/\/sign.basicincome2013.eu<\/a><\/p><\/blockquote>\n

Voor heel veel meer informatie over het basisinkomen kunt u natuurlijk op onze site vinden \u00a0http:\/\/basisinkomen.nl<\/a>. Hier kunt u ook lid worden van de Vereniging Basisinkomen\u00a0http:\/\/basisinkomen.nl\/wp\/lid-worden\/<\/a><\/p>\n

De Vereniging Basisinkomen heeft nog heel veel hulp nodig bij de campagne. Meld u aan! Doe mee!<\/p>\n