universeel

UBI or not UBI that is the question

joopb“Joop, waar ben je nou?” Vanmorgen vroeg was het weer zover. Ik ligt dan in bed te prakkezeren en loop dan spoorslags naar de huiscomputer om mijn gedachtenspinsels daar verder uit te werken. “Het is pas half zeven”, klonk de stem weer van mijn vrouw , die mijn vroege vogel gedrag niet zo ziet zitten. “Ja, ik moet even wat doen achter de p.c., ik kom zo”, hoorde ik me antwoorden.

Al meer dan vijf jaar ben ik bezig me druk te maken voor een onvoorwaardelijk basisinkomen voor Iedereen. Misschien is het beter te spreken van een Universeel Basisinkomen (UBI), want er zullen altijd wel voorwaarden aan moeten worden verbonden en bovendien is de afkorting dan gelijk aan de Engelse vertaling ervan. Dit idee, dat zo oud is als de weg naar Rome, heeft me sedert het begin van de economische recessie danig in z’n greep. Het heeft dan ook – voor degenen die bereid zijn erover na te denken – een eindeloze reeks van voordelen. Het huidige systeem is ondoelmatig, niet van deze tijd en wordt slechts in stand gehouden door krachten binnen onze samenleving die uit vermeend eigenbelang geen brood zien in een UBI. Continue reading

de Zwermeconomie en het Basisinkomen

rick-falkvingeHet model van de industriële samenleving waarin mensen in hun leven een eenduidige carrière hebben is definitief aan het verdwijnen om nooit meer terug te keren. Het eerste teken aan de wand dat dit model van het gedwongen “carrière huwelijk” aan het veranderen is in een meer “serieel monogaam” equivalent waarbij mensen zelden langer dan drie jaar een plek werken – als ze al in een baan tegelijkertijd werken. Dit is een fundamentele verandering voor de samenleving, waar mensen op hetzelfde moment werken aan vijf tot tien projecten op hetzelfde moment. Sommige van die projecten als hobby, andere projecten als inkomstenbron, een aantal van deze voor overlappende redenen. Ik heb dit in het verleden een “swarm economy” model genoemd. Continue reading

Het basisinkomen, een oplossing?

geldBij de Europese Commissie werd dit jaar een ‘burgerinitiatief’ ingediend voor een ‘basisinkomen’. Er wordt gevraagd om de samenwerking tussen de Lidstaten aan te moedigen om een onvoorwaardelijk basisinkomen in te voeren en hun respectieve sociale zekerheidsstelsels te verbeteren.

Het voorstel heeft duidelijk succes. Waar je ook komt op vergaderingen van sociale bewegingen, altijd is er wel iemand die komt vragen dit basisinkomen hoog op de agenda te zetten. Het is dan ook een makkelijk en aantrekkelijk voorstel op een ogenblik dat de hele Europese bevolking kreunt onder de soberheidsmaatregelen en de pogingen om de sociale bescherming zo ‘effectief’ als mogelijk te maken. Het voorstel verdient daarom een grondig onderzoek met een afweging van alle pro’s en contra’s.

Terminologische verduidelijking

Om alle misverstanden te vermijden, is het goed eerst even te kijken naar wat zo’n ‘basisinkomen’ is en waarin het verschilt van andere voorstellen. Continue reading

Het Eurodividend – een Europees Basisinkomen

Philippe-Van-Parijs-152x166Kritiek leveren is gemakkelijk. Alternatieven voorstellen is moeilijker. Hier is er één die niet alleen eenvoudig en radicaal is, maar ook – dat zal ik onderbouwen – acceptabel en heel erg nodig.

 Ik zal het Eurodividend noemen. Het bestaat uit het betalen van een bescheiden basisinkomen voor iedere wettige ingezetene van de Europese Unie, of in ieder geval van die lidstaten die ofwel de euro ingevoerd hebben of die vastbesloten zijn om dit zo snel mogelijk te doen. Dit inkomen geeft elke bewoner een universeel en onvoorwaardelijk minimum dat, als iemand dat wil, kan worden aangevuld met inkomen uit arbeid of kapitaal en met sociale uitkeringen. De hoogte kan van land tot land variëren, afhankelijk van de kosten voor levensonderhoud. Het kan lager zijn voor jongeren en hoger voor ouderen. Het wordt betaald uit de belasting over de toegevoegde waarde (Btw). Om voor alle inwoners van de EU een Eurodividend van gemiddeld 200 euro per maand te financieren, moet men het geharmoniseerde Btw-tarief van de EU op ongeveer 20% brengen, wat neerkomt op bijna 10% van het Europese BBP. Continue reading